Thống nhất cao về nhận định, Việt Nam đã và đang làm chủ nhiều công nghệ chọn tạo giống cây trồng, vật nuôi có năng suất, chất lượng cao như: gạo, cà phê, hồ tiêu, thủy sản, rau quả, gỗ và các sản phẩm từ gỗ, các đại biểu cho rằng, trình độ khoa học công nghệ của Việt Nam còn khoảng cách khá xa so với các quốc gia phát triển trong các lĩnh vực như nghiên cứu mang tính nền tảng về sinh học phân tử, chỉnh sửa gen, công nghệ tế bào, vật liệu sinh học; sự liên kết nghiên cứu khoa học và công nghệ giữa các viện – trường – doanh nghiệp còn chưa chặt chẽ; cơ chế đầu tư cho nghiên cứu khoa học còn chồng chéo, thiếu linh hoạt…
Ông Nguyễn Duy Phương, Viện Di truyền nông nghiệp Việt Nam phân tích, công nghệ chỉnh sửa gen cho phép tác động chính xác vào từng vị trí trong bộ gen cây trồng, giúp tạo giống có khả năng chịu mặn, kháng bệnh, tăng giá trị dinh dưỡng hoặc kéo dài thời gian bảo quản, mà không cần đưa gen ngoại lai như: công nghệ chuyển gen (GMO). Nhờ vậy, các sản phẩm chỉnh sửa gen gần như tương đồng với giống lai tự nhiên, đồng thời rút ngắn thời gian chọn tạo chỉ còn từ 2 đến 5 năm, thay vì từ 10 đến 15 năm như trước.
Ông Nguyễn Duy Phương đề nghị: “Xác định rõ phạm vi ứng dụng của công nghệ chỉnh sửa gen cũng như sản phẩm tạo ra từ công nghệ này. Những điều này cần truyền tải chính xác, đầy đủ và có tính khoa học đến công chúng cũng như các nhà xây dựng cơ chế, chính sách, để hiểu đúng và hiểu đủ về ý nghĩa của công nghệ chỉnh sửa gen trong lĩnh vực nông nghiệp”.
Liên quan đến quy định giữa sản phẩm làm thực phẩm và sản phẩm làm thức ăn chăn nuôi đối với công nghệ chỉnh sửa gen, ông Nguyễn Văn Long, Vụ trưởng vụ khoa học công nghệ và môi trường cho biết: “Chúng ta đã có Luật đa dạng sinh học, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã và đang họp với các Bộ, ngành liên quan và lấy ý kiển để sửa đổi, bổ sung trong thời gian tới, đặc biệt liên quan đến những quy định về quản lý sinh vật biến đổi gen (GMO). Hiện nay đang quy định chưa rõ ràng giữa sản phẩm làm thực phẩm và sản phẩm làm thức ăn chăn nuôi chưa rõ ràng. Bên cạnh đó, chúng ta còn thiếu công cụ để giám sát và đánh giá”
Ông Nguyễn Văn Long cần làm rõ quy định về sản phẩm chuyển gen và biến đổi gen
Nhấn mạnh tại Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho rằng, khoa học và công nghệ là động lực then chốt thúc đẩy nông nghiệp Việt Nam phát triển bền vững, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh trên thị trường toàn cầu. Phát triển khoa học và công nghệ đã được khẳng định rõ trong Nghị quyết số 19 về phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn, đặc biệt là định hướng phát triển nông nghiệp hữu cơ và kinh tế tuần hoàn và mới đây nhất là Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia tiếp tục nhấn mạnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực chủ yếu để hiện đại hóa lực lượng sản xuất, đưa nền kinh tế Việt Nam tiến tới giá trị gia tăng cao hơn. Để nâng tầm năng lực đổi mới sáng tạo quốc gia, trình độ công nghệ trong nông nghiệp cần chuyển mạnh sang giai đoạn đầu tư chiều sâu, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ lõi, công nghệ tiên tiến, trong đó công nghệ chỉnh sửa gen trong nông nghiệp là một hướng đi chiến lược và đầy tiềm năng. Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho rằng: “Việc hoàn thiện khung pháp lý là điều kiện tiên quyết để khoa học công nghệ phát huy hiệu quả. Thể chế về khoa học và công nghệ hiện nay đã có, vấn đề hiện nay là làm thế nào để có cơ chế, chính sách tạo môi trường và động lực để các nhà khoa học yên tâm cống hiến nghiên cứu khoa học và công nghệ trong lĩnh vực nông nghiệp”
Trong lĩnh vực nông nghiệp, các tiến bộ khoa học và công nghệ đã và đang đóng góp khoảng 30% giá trị tăng trưởng của toàn ngành. Nhờ ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, nông nghiệp Việt Nam không chỉ đảm bảo an ninh lương thực quốc gia mà còn góp phần ổn định nguồn cung của thế giới.
Minh Long

Bình luận (3)
Đây là định hướng đúng đắn cho đất nước. Chuyển đổi số sẽ tạo ra đột phá trong phát triển kinh tế - xã hội.
Mong rằng các chính sách sẽ được triển khai thực chất, không chỉ dừng ở khẩu hiệu.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa như chúng tôi rất cần được hỗ trợ chuyển đổi số để cạnh tranh tốt hơn.