Hơn 45% ứng cử viên là nữ giới - Phụ nữ Việt Nam khẳng định vai trò trong công tác chính trị

Trao đổi với PV Đài TNVN, bà Caroline Nyamayemombe, Trưởng đại diện Cơ quan Liên hợp quốc về bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ (UN Women), cho rằng xu hướng này không chỉ phản ánh sự thay đổi trong nhận thức xã hội, mà còn cho thấy hiệu quả của các chính sách thúc đẩy phụ nữ tham gia lãnh đạo và ra quyết định. Mời quý vị cùng nghe nội dung cuộc trao đổi.

 

PV: Xin cảm ơn bà Caroline Nyamayemombe, Trưởng đại diện UN Women đã nhận trả lời phỏng vấn của Đài TNVN. Thưa bà, trong số 864 người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, hơn 45% là nữ giới. Bà đánh giá thế nào về tỷ lệ nữ ứng cử tương đối cao này, cũng như về vai trò, vị thế và sự tham gia chính trị của phụ nữ Việt Nam hiện nay?

Bà Caroline Nyamayemombe: Trước hết, tôi xin chúc mừng các ứng viên nữ đang tham gia cuộc bầu cử này. Việc hơn 45% ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI là nữ giới là một tín hiệu rất đáng khích lệ và tích cực. Theo tôi, con số này phản ánh ba yếu tố quan trọng. Thứ nhất, bản thân người phụ nữ có mong muốn và đầy đủ năng lực để tham gia vào quá trình ra quyết định, đóng góp góc cho sự thịnh vượng của đất nước. Phụ nữ Việt Nam từ lâu đã thể hiện sự kiên cường và khả năng vượt qua thách thức, ngày càng khẳng định rõ những đóng góp của mình đối với sự phát triển của quốc gia.

Thứ hai, nhiều ứng cử viên nữ chắc chắn nhận được sự ủng hộ từ gia đình. Điều này cho thấy nhận thức trong xã hội Việt Nam đang thay đổi theo hướng tích cực, rằng phụ nữ cần và nên đóng vai trò quan trọng trong xã hội. Ở nhiều quốc gia, những định kiến giới về lãnh đạo và kỳ vọng rằng phụ nữ phải ưu tiên trách nhiệm gia đình thường khiến phụ nữ ngần ngại tham gia vào lĩnh vực chính trị. Vì vậy, sự ủng hộ từ gia đình và cộng đồng có ý nghĩa rất quan trọng.

Thứ ba, đây cũng là kết quả của những nỗ lực mạnh mẽ của Việt Nam trong việc xây dựng khung pháp luật và chính sách thúc đẩy bình đẳng giới, cùng với các đầu tư dài hạn cho giáo dục và phát triển năng lực. Những yếu tố này đã góp phần tạo ra môi trường thuận lợi hơn để phụ nữ tham gia lãnh đạo và ra quyết định.

Từ góc độ của UN Women, xu hướng này khẳng định vai trò và vị thế ngày càng tăng của phụ nữ Việt Nam trong đời sống chính trị.

 

PV: Theo bà, sự tham gia của phụ nữ trong công tác chính trị đóng góp như thế nào vào việc thúc đẩy bình đẳng giới, nâng cao chất lượng quản trị công và đa dạng hóa tiếng nói trong Quốc hội?

Bà Caroline Nyamayemombe: Bình đẳng giới hướng tới việc tạo ra cơ hội và lợi ích bình đẳng cho mọi người. Để đạt được điều này, hệ thống quản trị cần có tính bao trùm và phản ánh tiếng nói của các nhóm đa dạng trong xã hội. Khi phụ nữ tham gia vào các hoạt động chính trị, họ mang đến những góc nhìn, kinh nghiệm và thực tế cuộc sống của mình vào quá trình ra quyết định. Điều này góp phần trực tiếp vào một nền quản trị bao trùm, nhạy bén và hiệu quả hơn.

Các bằng chứng từ UN Women và dữ liệu nghị viện toàn cầu cho thấy rằng khi phụ nữ được đại diện một cách thực chất, các cơ quan ra quyết định có xu hướng quan tâm nhiều hơn đến những vấn đề gắn với đời sống hàng ngày của người dân như y tế, giáo dục, an sinh xã hội, bình đẳng và phúc lợi cộng đồng.

Trên phạm vi toàn cầu, phụ nữ hiện chiếm khoảng 26% số ghế tại các nghị viện. Con số này đã có cải thiện trong thập kỷ qua nhưng vẫn chưa đạt được sự cân bằng. Điều này cho thấy chúng ta vẫn cần nhiều nỗ lực hơn để thúc đẩy và khuyến khích phụ nữ tham gia công tác chính trị.

Tại Việt Nam, trong Quốc hội khóa XV, phụ nữ chiếm khoảng 30 đến hơn 31% tổng số đại biểu, đưa Việt Nam vào nhóm các quốc gia có tỷ lệ nữ đại biểu cao trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương. Khi nhiều góc nhìn đa dạng được đưa vào Quốc hội, các cuộc thảo luận trở nên phong phú hơn, chính sách được xây dựng sát với thực tiễn đời sống hơn, và hệ thống quản trị cũng bao trùm và hiệu quả hơn, mang lại lợi ích cho toàn xã hội.

PV: Con số 45% ứng cử viên là nữ giới cho thấy Việt Nam đang đi đúng hướng trong việc hỗ trợ phụ nữ tham gia sâu hơn vào đời sống chính trị và đảm nhận các vị trí lãnh đạo, quản lý. Theo bà, Việt Nam đã thực hiện những bước đi nào để thúc đẩy điều này, và bà có khuyến nghị gì để phụ nữ Việt Nam có thể tham gia tích cực, hiệu quả hơn vào đời sống chính trị?

Bà Caroline Nyamayemombe: Việt Nam đã có nhiều bước đi đúng đắn để thúc đẩy sự tham gia chính trị của phụ nữ, và những kinh nghiệm này có thể mang lại những bài học hữu ích cho nhiều quốc gia khác. 

Thứ nhất là Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021–2030, trong đó đặt ra các mục tiêu cụ thể về tỷ lệ phụ nữ tham gia các cơ quan dân cử và các vị trí lãnh đạo trong hệ thống chính trị, khu vực công, cũng như lĩnh vực kinh tế. Những mục tiêu này tạo ra một lộ trình rõ ràng cho sự phát triển lãnh đạo của phụ nữ. Thứ hai là vai trò của các tổ chức quần chúng, như Hội Liên hiệp Phụ nữ và Đoàn Thanh niên. Những tổ chức này tạo ra nền tảng quan trọng để huy động, phát hiện, đào tạo và bồi dưỡng nguồn nhân lực nữ tham gia chính trị. Thứ ba là đầu tư cho đào tạo và bồi dưỡng lãnh đạo. Bên cạnh đó, các chương trình hợp tác phát triển quốc tế và giao lưu văn hóa, học thuật cũng góp phần thay đổi nhận thức xã hội về vai trò của phụ nữ, đồng thời tạo thêm cơ hội học tập và phát triển cho phụ nữ trong các lĩnh vực như khoa học, quản trị và ngoại giao. 

Khi Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới, việc tiếp tục đầu tư cả về hệ thống và con người là yếu tố then chốt để tăng cường sự tham gia công tác chính trị của phụ nữ. Một số ưu tiên quan trọng bao gồm: Thứ nhất, tăng cường thực hiện các chính sách và mục tiêu về bình đẳng giới, đặc biệt là các mục tiêu về lãnh đạo nữ trong Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới. Điều này cần đi kèm với các cơ chế giám sát và nguồn lực phù hợp. Thứ hai là mở rộng các chương trình đào tạo, cố vấn và kết nối mạng lưới lãnh đạo nữ, đặc biệt dành cho phụ nữ trẻ, các ứng cử viên lần đầu và phụ nữ trong khu vực công. UN Women cùng với các cơ quan Liên Hợp Quốc như UNDP và UNESCO cũng đang đóng góp vào các chương trình thúc đẩy lãnh đạo nữ tại Việt Nam. Nếu có các mục tiêu cụ thể để tăng cường đào tạo cho phụ nữ, điều này sẽ giúp tăng cường nguồn cán bộ nữ cho các vị trí lãnh đạo. Thứ ba, cần tiếp tục thúc đẩy thay đổi định kiến giới và thúc đẩy chia sẻ trách nhiệm trong công việc chăm sóc không được trả lương. Điều này sẽ tạo điều kiện để phụ nữ có thêm thời gian và cơ hội học tập, giao lưu và phát triển sự nghiệp. 

Tôi tin rằng, phụ nữ Việt Nam có đầy đủ năng lực để tỏa sáng và đóng góp mạnh mẽ trong kỷ nguyên vươn mình của đất nước. 

PV: Xin cảm ơn bà Caroline Nyamayemombe, Trưởng đại diện UN Women về những chia sẻ này./.