Ukraine tăng tốc ngoại giao, tìm kiếm bảo đảm an ninh và hỗ trợ kinh tế hậu xung đột

Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh các nỗ lực ngoại giao đang được tăng tốc nhằm tìm kiếm lối thoát cho cuộc xung đột kéo dài gần 4 năm tại quốc gia Đông Âu. 

Theo Tổng thống Zelenskyy, khoảng 18 cố vấn an ninh quốc gia đã tham gia các cuộc thảo luận, tập trung vào hai trụ cột chính: xây dựng cơ chế bảo đảm an ninh hậu xung đột và thiết lập khuôn khổ hỗ trợ kinh tế dài hạn cho Ukraine. Phát biểu tại họp báo cuối ngày, ông cho biết Ukraine đã chia sẻ toàn bộ các tài liệu hiện có với các đối tác, bao gồm cả những đề xuất đã hoàn thiện và các nội dung vẫn đang trong quá trình đàm phán: “Trong thời gian qua, chúng tôi đã tiến hành nhiều cuộc họp tại châu Âu và Mỹ. Hiện có 18 cố vấn an ninh quốc gia đang làm việc trực tiếp tại Ukraine. Đối với chúng tôi, đây là thời điểm then chốt và cũng là điểm khởi đầu để đẩy nhanh hơn nữa tiến trình ngoại giao.”

Trước đó cùng ngày, nhà đàm phán Ukraine Oleksandr Bevz cho biết nước này đang phối hợp chặt chẽ với các đối tác châu Âu để xây dựng một khuôn khổ bảo đảm an ninh đa phương. Theo các phương án đang được thảo luận, lực lượng Ukraine sẽ đóng vai trò tuyến phòng thủ đầu tiên, được hỗ trợ bởi các đơn vị do châu Âu dẫn đầu triển khai tại chỗ, cùng với những cam kết bảo đảm từ phía Mỹ.

Cùng với vấn đề an ninh, phía Ukraine cho biết các đối tác quốc tế đã đạt được sự đồng thuận sơ bộ về một gói hỗ trợ trị giá khoảng 800 tỷ USD trong vòng 10 năm tới, gắn với lộ trình cải cách nhằm đưa Ukraine tiến gần hơn tới tư cách thành viên EU. Tuy nhiên, nước này cũng thừa nhận các nguồn tài chính cụ thể vẫn đang trong quá trình hoàn thiện.

Sau nhiều tháng bế tắc, tiến trình hòa bình cho cuộc xung đột tại Ukraine đang có dấu hiệu tăng tốc ngay trong những ngày đầu năm 2026. Trọng tâm đàm phán đã chuyển sang cách thức để xây dựng một cơ chế an ninh có thể thực thi và tránh nguy cơ xung đột rơi vào trạng thái đóng băng. Trong một phát biểu đáng chú ý hồi tuần trước, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk cho rằng hòa bình đang đến gần, đồng thời nhắc lại tuyên bố mới đây của Mỹ về việc sẵn sàng tham gia bảo đảm an ninh cho Ukraine hậu xung đột: “Đây là lần đầu tiên những cam kết rõ ràng như vậy được đưa ra. Dù mức độ nhất quán của các đối tác bên kia Đại Tây Dương còn cần được kiểm chứng, tuyên bố này mang lại cơ sở để kỳ vọng các cuộc đàm phán sẽ đi đến một kết quả tích cực.”

Vòng tham vấn mới nhất diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Zelenskyy vừa bổ nhiệm người đứng đầu cơ quan tình báo quân sự Ukraine, Tướng Kyrylo Budanov, làm Tổng tham mưu trưởng, động thái được nước này xem là một phần trong nỗ lực tăng cường năng lực an ninh, quốc phòng và ngoại giao trước các cuộc họp cấp cao dự kiến diễn ra ngày 6/1 tới tại Paris (Pháp).

Dù vậy, điểm nghẽn then chốt vẫn tồn tại. Đó là cơ chế thực thi lệnh ngừng bắn và thẩm quyền phản ứng khi thỏa thuận bị vi phạm. Chính phủ Nga nhiều lần khẳng định sẽ không chấp nhận bất kỳ thỏa thuận nào cho phép lực lượng quân sự châu Âu hoặc NATO triển khai trên lãnh thổ Ukraine, coi đây là hành động đe dọa trực tiếp tới an ninh của Nga. Theo các tuyên bố từ phía Nga, mọi sự hiện diện quân sự nước ngoài tại Ukraine đều có thể trở thành mục tiêu hợp pháp nếu được triển khai trên thực tế. Đến thời điểm hiện tại, các kênh tiếp xúc ngoại giao chủ yếu vẫn xoay quanh những cam kết mà Ukraine sẵn sàng đưa ra, cũng như phạm vi bảo đảm an ninh mà Mỹ và các đồng minh có thể chấp nhận. Điều này một lần nữa cho thấy tiến trình đàm phán, dù được đẩy nhanh nhưng vẫn đối mặt với những khác biệt căn bản./.

 

Thu Hoài/VOV1